[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
بخش‌های اصلی
صفحه اصلی::
اطلاعات نشریه::
آرشیو مجله و مقالات::
برای نویسندگان::
برای داوران::
ثبت نام و اشتراک::
تماس با ما::
تسهیلات پایگاه::
بایگانی مقالات زیر چاپ::
فهرست داوران همکار::
::
جستجو در پایگاه

جستجوی پیشرفته
..
دریافت اطلاعات پایگاه
نشانی پست الکترونیک خود را برای دریافت اطلاعات و اخبار پایگاه، در کادر زیر وارد کنید.
..
ISSN
شاپای آنلاین: ISSN 2676-7309
شاپای چاپی: ISSN 2383-1367
..




 
..
:: دوره 10، شماره 2 - ( 1402 ) ::
جلد 10 شماره 2 صفحات 34-19 برگشت به فهرست نسخه ها
تجزیه دای‌آلل ارقام گندم برای عملکرد دانه و برآورد ارزش نانوایی آنها با استفاده از نشانگرهای STS
رمضانعلی پورعلی ، محمدهادی پهلوانی* ، خلیل زینلی نژاد
گروه اصلاح‌نباتات و بیوتکنولوژی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان ، hpahlevani@gau.ac.ir
چکیده:   (1062 مشاهده)
افزایش عملکرد دانه در واحد سطح و بهبود کیفیت نان تولیدی از مهم‌ترین اهداف برنامههای بهنژادی گندم در ایران هستند. آگاهی از نحوه کنترل ژنتیکی صفات و دسترسی به نشانگرهای مولکولی یا مورفولوژیکی پیوسته با آن‌ها نیز پیشنیاز هرگونه دستورزی‌های ژنتیکی محسوب میگردند. در این مطالعه از تعداد 100 نتاج نسل F1 دایآلل 10 × 10 کامل و دوطرفه استفاده شد تا ژنتیک عملکرد دانه و ارزش نانوایی آن‌ها با استفاده از نشانگرهای STS مرتبط با زیرواحدهای HMWG مورد تحلیل قرار گیرد. این پژوهش در سالهای 1399 و 1400 در دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان انجام شد. در سال اول 10 رقم گندم شامل گنبد، مروارید، کلاته، احسان، سیروان، بهاران، چمران2، شوش، مهرگان و برات از نواحی جغرافیایی مختلف ایران در مزرعه کشت و با هم تلاقی داده شدند. در سال دوم والدین و تلاقیها در قالب طرح بلوک‏ کامل تصادفی با سه تکرار کشت و مقادیر عملکرد دانه، تعداد سنبله در بوته، تعداد دانه در سنبله، وزن دانه، روز تا سبز شدن و ارتفاع بوته از روی آن‌ها اندازهگیری گردید. نتایج بیانگر وجود تفاوت ژنتیکی معنیدار بین والدین بود. تحلیل وراثتپذیری خصوصی نشان داد که تلاقی ارقام بهترین روش بهنژادی برای بهبود عملکرد دانه، تعداد سنبله در بوته و روز تا سبز شدن است. بر همین مبنا، برای بهبود تعداد دانه در سنبله، وزن دانه و ارتفاع بوته روش انتخاب، بازدهی بالاتری خواهد داشت. ارقام مروارید و گنبد به‌ترتیب بهترین ترکیب‌‌شونده‌های عمومی برای عملکرد دانه بودند؛ زیرا اثرات ترکیبپذیری عمومی مثبت و معنیداری داشتند. بالاترین ترکیب‌پذیری خصوصی در تلاقیهای احسان × گنبد، مروارید × چمران 2 و شوش × سیروان مشاهده گردید. نتایج این مطالعه نشان داد که نشانگرهای STS در شناسایی تفاوت ارزش نانوایی ارقام توانمند بودند. امتیاز کیفی ارقام بین 6 تا 10 برآورد شد و کلاته و برات به‌عنوان برترین ارقام شناسایی شدند. برتر شدن رقم برات از هر دو جنبه کمیت و کیفیت در عملکرد تأیید مجددی بر کارآمدی بهنژادی این رقم و بیانگر ارزشمند بودن آن به‌عنوان والد حاوی ژن‌های مطلوب می‌باشد. در مجموع، نشانگرهای STS به‌کار گرفته شده در این مورد مطالعه، ابزار مفیدی برای بهبود زمینه ژنتیکی گندم و با استفاده از آنها در انتخاب به کمک نشانگر برای ارزش نانوایی هستند.
واژه‌های کلیدی: ترکیب‌پذیری، غالبیت، کیفیت، گلوتنین، نشانگر
متن کامل [PDF 1524 kb]   (322 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: ژنتیک مولکولی
پذیرش: 1402/5/17
فهرست منابع
1. Abdi, H., Alipour, H., Bernousi, I. and Jafarzadeh, J. (2023). Evaluation of population structure in some bread and durum wheat genotypes using SNP markers and PCA and DAPC methods. Plant Genetic Researches, 10(1): 95-110 (In Persian).
2. Afridi, K., Khan, N.U., Bibi, Z., Gul, S., Gul, R., Ali, S., Ali, N., Khalil, I.A., Uddin, F. and Ahmad, G. (2018). Assessment of genetic effects for earliness and yield traits in F1 and F2 half diallel populations of wheat. International Journal of Agriculture and Biology, 20: 2785-2796.
3. Ahmad, M. (2000) Molecular marker assisted selection of HMW glutenin alleles related to wheat bread quality by PCR-generated DNA markers. Theoretical and Applied Genetics, 101: 892-896. Aktas, H. and Sener, O. (2020). Effect of HMW and LMW glutenin alleles on quality traits of bread wheat. Journal Genetika, 5: 257-271. https://doi.org/10.2298/GENSR2001257A [DOI:10.1007/s001220051558]
4. Al-Tamimi, O.A., Al-Jbori J.M.A. and El-Hosary, A.A.A. (2020). Genetic analysis of F1 cross in wheat (Triticum asetivum L.). Plant Archives, 20: 413-4137.
5. Bilgin, O., Yazici, E., Balkan, A. and Baser, I. (2022). Selection for high yield and quality in half-diallel bread wheat F2 populations (Triticum aestivum L.) through heterosis and combining ability analysis. International Journal of Agriculture Environment and Food Sciences, 6: 285-293. [DOI:10.31015/jaefs.2022.2.12]
6. Branlard, G. and Dardevet, M. (1985). Diversity of grain protein and bread wheat quality: II. Correlation between high molecular weight subunits of glutenin and flour quality characteristics. Journal of Cereal Science, 3: 345-354. [DOI:10.1016/S0733-5210(85)80007-2]
7. Brar, G.S., Pozniak, C.J., Briggs, C. and Hucl, P.J. (2021). Combined selection of Gpc-B1 and Glu-B1 locus encoding the Bx7OE subunit for improving end-use quality of hard white wheat. Journal of Cereal Science, 100: 103260. Chaudhari, G.R., Patel, D.A., Kalola, A.D. and Kumar, S. (2023). Use of graphical and numerical approaches for diallel analysis of grain yield and its attributes in bread wheat (Triticum aestivum L.) under varying environmental conditions. Agriculture, 13: 171. https://doi.org/10.3390/agriculture13010171 Curtis, B.C., Sanjaya, R. and Macpherson, H.G. (2002). Bread Wheat: Improvement and Production. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO), Rome, IT. [DOI:10.1016/j.jcs.2021.103260]
8. Doyle, J.J. and Doyle, J.L. (1987). A rapid DNA isolation procedure for small quantities of fresh leaf tissue. Phytocemical Bulletin. 19: 11-15. Falconer, D.S. and Mackay, T.F.C. (1996). Introduction to quantitative genetics. 4th. Addison Wesley Longman, Harlow, UK.
9. Famina, A.A., Malyshev, S.V., Shylava, A.A., Liaudanski, A.D. and Urbanovich, O.Y. (2019). Study of allelic diversity of the gene encoding high molecular weight glutenins in wheat varieties and lines utilizes in the breeding process in the republic of Belarus using PCR markers. Journal Cytology and Genetics, 53: 282-293. FAO, (2023). Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO). Available online at: https://www.fao.org/faostat/en/#data/QCL. [DOI:10.3103/S0095452719040054]
10. Gao, S., Sun, G., Liu, W., Sun, D., Peng, Y. and Ren, X. (2020). High-molecular-weight glutenin subunit compositions in current Chinese commercial wheat cultivars and the implication on Chinese wheat breeding for quality. Journal Cereals and Grains Association, 771: 762. [DOI:10.1002/cche.10290]
11. Izadi-Darbandi, A. and Yazdi-Samadi, B. (2012) Marker-assisted selection of high molecular weight glutenin alleles related to bread-making quality in Iranian common wheat (Triticum aestivum L.). Journal of Genetics, 91: 193-198. [DOI:10.1007/s12041-012-0169-z]
12. Kearsey, M.J. and Pooni, H.S. (1996). The Genetical Analysis of Quantitative Traits. Chapman and Hall, London, UK. [DOI:10.1007/978-1-4899-4441-2]
13. Kocourkova, Z., Bradova, J., Kohutova, Z., SLamova, L., Vejl, P. and Horcicka, P. (2008). Wheat breeding for the improved bread-making quality using PCR based markers of glutenins. Czech Journal of Genetics and Plant Breeding, 44: 105-113. [DOI:10.17221/20/2008-CJGPB]
14. Kuchel, H., Fox, R., Reinheimer, J., Mosionek, L., Willeym, N., Bariana, H. and Jefferies, S. (2007). The successful application of a marker-assisted wheat breeding strategy. Molecular Breeding, 20: 295-308. [DOI:10.1007/s11032-007-9092-z]
15. Lie, Z.S., Gale, K.R., He, Z.H., Gianibelli, C., Larroque, O., Xia, X.C. and Ma, W. (2006). Y type gene specific markers for enhanced discrimination of high-molecular weight glutenin alleles at the Glu-B1 locus in hexaploid wheat. Journal of Cereal Science, 43: 94-101. [DOI:10.1016/j.jcs.2005.08.003]
16. Liu, S., Chao, S. and Anderson, J.A. (2008). New DNA markers for high molecular weight glutenin subunits in wheat. Theoretical and Applied Genetics, 118: 177-183. [DOI:10.1007/s00122-008-0886-0]
17. Ma, W., Zhang, W. and Gale, K.R. (2003) Multiplex-PCR typing of high molecular weight glutenin alleles in wheat. Euphytica. 134: 51-60. [DOI:10.1023/A:1026191918704]
18. Payne, P.I., Nightingale, M.A., Krattiger, A.F. and Holt, L.M. (1987). The relationship between HMW glutenin subunit composition and the bread making quality of British grown wheat varieties. Journal of the Sciences of Food and Agriculture, 40: 51-65. [DOI:10.1002/jsfa.2740400108]
19. Poudine, M., Pahlevani, M., Zeinalinejad, K. and Soghi, H.U. (2015). Determining quality of bread wheat cultivars using protein electrophoresis and STS markers associated with high molecular weight glutenin subunits, Biological Forum, 7: 1131-1138. Rahimi Darabad, J., Rashidi, V., Shahbazi, H., Moghaddam Vahed, M. and Khalilvand, E. (2021). genetic analysis of agronomic traits of barley (Hordeum vulgare L.) cultivars under salinity stress using diallel cross. Plant Genetic Researches, 7(2): 83-96 (In Persian). [DOI:10.52547/pgr.7.2.7]
20. Ram, S., Devi, R., Singh, R.B., Narwal, S., Singh, B. and Singh, G.P. (2019). Identification of codominant marker linked with Glu-D1 double null and its utilization in improving wheat for biscuit making quality. Journal of Cereal Science, 90: 102853. [DOI:10.1016/j.jcs.2019.102853]
21. Sadeghi, K., Pahlevani, M., Esmeilzadeh Moghaddam, M. and Zaynali Nezhad, K. (2022). Genetic analysis and graphic analysis of wheat dialell crosses using biplot, Journal of Crop Production, 15: 163-186 (In Persian).
22. Shadadeh, M., Pahlevani, M., Zenalinezhad, K., Esmaeilzadeh Moghaddam, M. and Bagherikia, S. (2020). Evaluation of baking quality in Iranian bread wheat cultivars using high molecular weight glutenin subunits. Journal of Crop Production, 12:151-160 (In Persian). [DOI:10.52547/jcb.12.35.151]
23. Shewry, P., Gilbert, S., Savage, A., Tatham, A., Wan, Y. F., Belton, P. and Halford, N. (2003). Sequence and properties of HMW subunit 1Bx20 from pasta wheat (Triticum durum) which is associated with poor end use properties. Theoretical and Applied Genetics, 106: 744-750. [DOI:10.1007/s00122-002-1135-6]
24. Schwarz, G., Felsenstein, F.G. and Wenzel, G. (2004): Development and validation of a PCR-based marker assay for negative selection of the HMW glutenin allele Glu-B1-1d (Bx6) in wheat. Theoretical and Applied Genetics, 109: 1064-1069. [DOI:10.1007/s00122-004-1718-5]
25. Song, L., Wang, R., Yang, X., Zhang, A. and Liu, D. (2023). Molecular markers and their applications in marker assisted selection (MAS) in bread wheat (Triticum aestivum L.). Agriculture, 13: 642. [DOI:10.3390/agriculture13030642]
26. Soughi, H., Bagherikia, S. and Khodarahmi, M. (2022). Diallel analysis of grain yield and some important agronomic traits in bread wheat. Journal of Crop Production, 14: 21-28 (In Persian). [DOI:10.52547/jcb.14.43.21]
ارسال پیام به نویسنده مسئول



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Pourali R, Pahlevani M, Zeinalnejad K. Diallel Analysis of Wheat Cultivars for Grain Yield and Estimation of Their Baking Quality Using STS Markers. pgr 2024; 10 (2) :19-34
URL: http://pgr.lu.ac.ir/article-1-285-fa.html

پورعلی رمضانعلی، پهلوانی محمدهادی، زینلی نژاد خلیل. تجزیه دای‌آلل ارقام گندم برای عملکرد دانه و برآورد ارزش نانوایی آنها با استفاده از نشانگرهای STS. پژوهش های ژنتیک گیاهی. 1402; 10 (2) :19-34

URL: http://pgr.lu.ac.ir/article-1-285-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 10، شماره 2 - ( 1402 ) برگشت به فهرست نسخه ها
پژوهش های ژنتیک گیاهی Plant Genetic Researches
Persian site map - English site map - Created in 0.06 seconds with 39 queries by YEKTAWEB 4657