پژوهش‌های ژنتیک گیاهی

گزینش به کمک نشانگر SNP به منظور شناسایی گیاهان طالبی مقاوم به فوزاریوم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

شیما تقی خانی 1
حسین رامشینی 2
سید احمد سادات نوری 1
محمود لطفی 3
علی ایزدی دربندی 4
نعیمه سوسرایی 5
عبداله وروانی فراهانی 6

1 علوم زراعی و اصلاح نباتات، پردیس ابوریحان، پاکدشت تهران

2 دانشگاه تهران

3 علوم باغبانی، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، پاکدشت تهران

4 گروه علوم زراعی و اصلاح نباتات،پردیس ابوریحان، پاک دشت تهران

5 گروه علوم باغبانی، پردیس ابوریحان، پاکدشت تهران

6 گروه علوم باغبانی، پردیس ابوریحان،دانشگاه تهران،پاکدشت تهران

‎10.29252/pgr.5.1.63
چکیده
طالبی ‌محصول ‌مهمی ‌است ‌که ‌به ‌صورت ‌گسترده ‌در ‌مناطق ‌معتدله ‌کشت ‌می‌شود. ‌یکی ‌از ‌مهم‌ترین ‌بیماری‌های ‌این ‌گیاه ‌پژمردگی ‌آوندی ‌ناشی ‌از ‌ oxysporum f.sp. melonis (Fom)Fusarium ‌است. ‌این ‌قارچ ‌هر ‌ساله ‌زیان ‌قابل ‌توجهی ‌به ‌تولیدکنندگان ‌این ‌محصول ‌در ‌سراسر ‌جهان ‌وارد ‌می‌کند. ‌تولید ‌ارقام ‌مقاوم ‌موثرترین ‌راه ‌برای ‌کنترل ‌این ‌بیماری ‌است. ‌تا ‌کنون ‌برای ‌این ‌قارچ چهار ‌نژاد ‌0، ‌1، ‌2 ‌و 1.2 ‌گزارش ‌شده ‌است ‌که ‌نژاد ‌1 ‌مهم‌ترین ‌نژاد ‌در ‌نیمه ‌شمالی ‌کشور ‌است. ‌رقم ‌محلی ‌گرمک ‌که ‌به ‌طور ‌عمده ‌در ‌استان ‌اصفهان ‌کشت ‌می‌شود ‌به ‌نژاد ‌1 ‌حساس ‌است. ‌تک ‌ژن ‌غالب ‌Fom-2 ‌باعث ‌ایجاد ‌مقاومت ‌در ‌برابر ‌نژاد ‌0 ‌و ‌1 ‌می‌شود. ‌در ‌این ‌تحقیق ‌ژن ‌مقاومت ‌از ‌یک ‌رقم ‌خارجی ‌به ‌نام ‌ایزابل ‌به ‌رقم ‌حساس ‌یاده ‌شده ‌با ‌روش ‌تلاقی ‌برگشتی ‌به ‌کمک ‌نشانگر ‌SNP ‌انتقال ‌داده ‌شد. ‌غربال ‌گیاهان ‌در ‌نسل ‌اول، ‌دوم ‌و ‌سوم ‌تلاقی ‌برگشتی ‌با ‌روش ‌مایه ‌زنی ‌گیاه‌چه‌ها ‌انجام ‌گرفت. ‌بخشی ‌از ‌این ‌ژن ‌در ‌والدین ‌توالی‌یابی ‌شد ‌و ‌تفاوت‌های ‌موجود ‌در ‌توالی ‌آلل‌های ‌مقاوم ‌و ‌حساس ‌شناسایی ‌شد. ‌به ‌منظور ‌تایید ‌گیاهان ‌مقاوم ‌در ‌نسل ‌سوم ‌تلاقی ‌برگشتی ‌پس ‌از ‌غربال ‌با ‌روش ‌مایه‌زنی، ‌از ‌نشانگر ‌SNP ‌و ‌روش ‌شناسایی ‌HRM ‌استفاده ‌شد. ‌این ‌روش ‌به ‌طور ‌کامل ‌سه ‌ژنوتیپ ‌مقاوم ‌خالص، ‌مقاوم ‌ناخالص ‌و ‌حساس ‌را ‌از ‌یکدیگر ‌تفکیک ‌کرد. ‌مقاومت ‌بسیاری ‌از ‌گیاهان ‌حاصل ‌از ‌غربال ‌با ‌روش ‌مایه‌زنی، ‌با ‌روش ‌مولکولی ‌نیز ‌تایید ‌شد؛ ‌اگر ‌چه ‌تعداد ‌از ‌گیاهان ‌مقاوم ‌در ‌روش ‌مایه‌زنی، ‌در ‌روش ‌مولکولی ‌به ‌عنوان ‌حساس ‌شناسایی ‌شدند ‌که ‌بیانگر ‌اعتبار ‌بیشتر ‌روش ‌مولکولی ‌در ‌تعیین ‌ژنوتیپ ‌گیاهان ‌است. ‌با ‌خودگشنی ‌و ‌خالص‌سازی ‌گیاهان ‌مقاوم ‌نسل ‌BC3 ‌می‌توان ‌رقم ‌مقاوم ‌گرمک ‌را ‌معرفی ‌کرد. ‌

کلیدواژه‌ها

پژمردگی آوندی
تلاقی برگشتی به کمک نشانگر
Fom-2
پژوهش‌های ژنتیک گیاهی
دوره 5، شماره 1
تیر 1397
صفحه 63-76

صفحه اصلی

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

داوران

تماس با ما