بررسی تنوع ژنتیکی و برآورد وراثت‌پذیری و همبستگی ژنتیکی با استفاده از روش REML برای صفات مختلف در ژنوتیپ‌های خلر (Lathyrus sativus L.)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خر مآباد

2 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خر م آباد

3 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خر م آبا د

4 مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی لرستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورز ی، خر م آباد

‎20.1001.1.23831367.1399.7.2.13.2
چکیده
اساس تحقیقات به­نژادی گیاهان بر پایه تنوع ژنتیکی وسیع استوار است و ارزیابی تنوع ژنتیکی یکی از مهم­ترین گام­ها در معرفی ارقام جدید است. در این تحقیق تنوع ژنتیکی 25 ژنوتیپ خلر برای صفات مختلف در شهرستان خرم ­آباد در قالب طرح بلوک­ های کامل تصادفی با سه تکرار مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که بین ژنوتیپ ­ها از لحاظ اغلب صفات مورد مطالعه اختلاف معنی‌داری وجود دارد. نتایج مقایسه میانگین نشان داد که ژنوتیپ IF1312 با بیشترین عملکرد­ دانه و ژنوتیپ­ های IF1332 و IF471 با بیشترین عملکرد علوفه خشک و ‌تر، بهترین عملکرد را دارند. نتایج تجزیه به مؤلفه ­های اصلی نشان داد که سه مؤلفه اول 62.64 درصد از تغییرات کل را توجیه می ­نمایند. بر اساس نتایج تجزیه خوشه­ ای، ژنوتیپ‌های‌ IF1307، IF1872 وIF471 که دارای عملکرد دانه و علوفه بیشتری نسبت به سایر ژنوتیپ ­ها بودند، در یک گروه قرار گرفتند. جهت برآورد همبستگی ژنتیکی و وراثت­ پذیری صفات مختلف در ژنوتیپ­ های خلر از روش REML استفاده شد. بیشترین وراثت­ پذیری (0.87) برای صفت تعداد دانه نارس و کمترین وراثت­ پذیری (0.10) برای صفت وزن خشک کل برآورد گردید. عملکرد­ دانه با عملکرد­ علوفه‌ تر همبستگی ژنتیکی مثبت و بالایی داشت و صفات بیوماس، درصد برگ و عملکرد علوفه ­خشک نیز همبستگی ژنتیکی مثبت و بالایی با عملکرد علوفه‌ تر نشان دادند. در مجموع، ژنوتیپ IF1307 از نظر بیشتر صفات دارای تظاهر بهتری نسبت به سایر ژنوتیپ‌ها بود و از نظر عملکرد علوفه‌ تر بین ژنوتیپ‌ها عملکرد قابل قبولی داشت.

کلیدواژه‌ها